Wzmacnianie odporności to pewien proces, którego środki do realizacji powinny być długoterminowe. Zdrowy styl życia i jakościowy sen powinny towarzyszyć człowiekowi nie tylko przed nadejściem chłodów, ale także przez cały rok. W ten sposób można zapewnić prawidłowe funkcjonowanie organizmu, zwiększyć jego odporność na patogeny. Dobra odporność to podstawowa potrzeba człowieka w warunkach szybkiego tempa współczesnego życia – pisze iwroclaw.com.
O odporności
We Wrocławiu działa Centrum Zdrowia „Polmed”, którego placówki znajdują się w całej Polsce. Według informacji od Centrum wynika, że najczęściej kwestia wzmocnienia odporności pojawia się właśnie w okresie jesienno-zimowym, kiedy chciałoby się uniknąć sezonowych przeziębień, a w ostatnich latach również koronawirusa.
Odporność to zdolność organizmu do przeciwdziałania niekorzystnym czynnikom zewnętrznym w postaci bakterii i wirusów. Układ odpornościowy jest również odpowiedzialny za to, jak infekcja „przeżyje” w organizmie człowieka. W przypadku dobrej odporności, choroba przebiega łagodniej, a powikłania się nie pojawiają.
Odporność organizmu człowieka może być wrodzoną i nabytą. Odpornosc wrodzona (nieswoista, gatunkowa) jest dziedziczona, podobnie jak cechy genetyczne. Odporność gatunkowa polega na tym, że dana osoba jest odporna na choroby, na przykład psów czy kotów. Odporność wrodzona obejmuje: skórę, błony śluzowe, łzy, pot. Ważną rolę odgrywa również kwas solny w soku żołądkowym, który zabija większość bakterii.
Odporność nabyta (swoista) dzieli się na bierną i czynną. Bierna obejmuje przeciwciała i limfocyty z krwi matki. Chroni dziecko do 6 miesiąca życia. Odporność nabyta czynna powstaje, gdy organizm wejdzie w kontakt z patogenem, po podaniu szczepionki. Taka odporność działa, gdy organizm styka się z tą samą chorobą po raz drugi. Proces ten nazywa się pamięcią immunologiczną.
Dlaczego osłabia się odporność?
Tak naprawdę wiele czynników wpływa na osłabienie odporności, co sprawia, że organizm staje się bardziej podatny na infekcje. Często to sama osoba jest winna osłabieniu jej układu odpornościowego. Dzieje się to z powodu małej aktywności fizycznej, niepełnowartościowego odżywiania, częstego przemęczenia, braku odpoczynku, złej higieny rąk oraz częstych stresów.
To właśnie jesienią i zimą ludzie chorują najczęściej. Sprzyja temu zmieniająca się pogoda. Niskie temperatury wpływają na funkcjonowanie naturalnych barier ochronnych człowieka. Zimne powietrze powoduje osłabienie funkcji ochronnych włosów w jamie nosowej. To właśnie te włosy odpowiadają za usuwanie drobnoustrojów chorobotwórczych, które wdychamy wraz z powietrzem.
Nadmiernie suche powietrze w pomieszczeniach ma negatywny wpływ na układ odpornościowy. Gdy na skórze i błonach śluzowych brakuje wilgoci, błony te nie spełniają dobrze swoich głównych funkcji. Zazwyczaj w zimnych porach roku człowiek spożywa niewiele warzyw i owoców, co powoduje niedobory w diecie.
Spada również poziom witaminy D w organizmie. Głównym źródłem jej dostarczania jest przede wszystkim słońce. Człowiek spędza większość dnia w zamkniętym pomieszczeniu, wśród tłumu ludzi. Okres jesienno-zimowy jest również idealny do rozwoju wirusów. Lubią one niskie temperatury, a tłumy ludzi przyczyniają się do rozprzestrzeniania mikroorganizmów przenoszonych drogą kropelkową.
Wzmacnianie odporności
Jak podkreśla „Polmed”, aby wzmocnić odporność, trzeba pamiętać o czterech podstawowych czynnikach: odżywianiu, probiotykach, aktywności fizycznej i odpoczynku.
Zdrowe odżywianie powinno dostarczać organizmowi maksimum witamin i mikroelementów. Odżywianie to nie tylko zaspokojenie głodu, ale także zapewnienie prawidłowego funkcjonowania organizmu. Niedobór mikroelementów negatywnie wpływa na działanie układu odpornościowego.
Warto również pamiętać o odpowiednim nawodnieniu. W chłodne pory roku woda jest bardzo ważna dla utrzymania odpowiedniego nawilżenia skóry i błon śluzowych. Odpowiada również za termoregulację w organizmie i ciśnienie.
Probiotyki zajmują ważne miejsce w żywieniu. Korzystnie wpływają na zdrowie człowieka, normalizują skład mikroflory jelitowej i są odporne na różne patogeny. Aby układ odpornościowy mógł pełnić swoją funkcję ochronną, musi otrzymywać składniki odżywcze z mikroorganizmów probiotycznych. Probiotyki można stosować w postaci suchej lub płynnej.
Stwierdzenie, że „ruch to życie”, choć banalne, jest bardzo prawdziwe. Aby wzmocnić organizm, nie trzeba męczyć się intensywnymi treningami. Wystarczy regularnie uprawiać jogę, biegać lub okazjonalnie spacerować. Dzięki temu organizm zawsze będzie w dobrej kondycji, dobrym samopoczuciu, a poziom kortyzolu będzie na normalnym poziomie. Zwiększona produkcja tego hormonu bezpośrednio wpływa na jakość działania układu odpornościowego.
Zazwyczaj, aby wspomóc wzmocnienie odporności, wystarczy otworzyć lodówkę lub wyjść do ogrodu. Tam można znaleźć produkty bogate w cenne mikroelementy. Warto wprowadzić do swojej diety: czosnek (naturalny środek antyseptyczny), cebulę zawierającą flawonoidy, miód, ryby, maliny, pietruszkę itp.
Witaminy na odporność
Witaminy można otrzymać z produktów spożywczych lub kupić w postaci tabletek, kapsułek, roztworów. Na przykład witaminę D3, której tak często brakuje w okresie jesienno-zimowym, można kupić w każdej aptece.
Witamina A, znana również jako retinol lub beta-karoten, jest niezbędna dla układu odpornościowego, ponieważ wpływa na wzrost i podział komórek odpornościowych. Działa wzmacniająco na organizm, skórę, układ pokarmowy, oddechowy i moczowy. Witamina A jest doskonałym przeciwutleniaczem i pomaga organizmowi zwalczać nawet komórki rakowe. Znaczne ilości tej witaminy znajdują się w marchwi, czerwonej papryce, dyni, pomidorach, brokułach, brzoskwiniach, śliwkach i morelach.
Witamina C, znana również jako kwas askorbinowy, jest również dobrym przeciwutleniaczem. Witamina C zwalcza wolne rodniki, reguluje pracę białych krwinek, sprzyja szybkiemu gojeniu się ran, wzmacnia naczynia krwionośne oraz wpływa na produkcję kolagenu w organizmie. Witaminę C można uzyskać z cytryn, jabłek, pomarańczy, cebuli, truskawek, szpinaku, kalafiora, pomidorów. Najwięcej tej witaminy znajduje się w dzikiej róży, czarnej porzeczce, czerwonej papryce, brukselce i brokułach.
Witaminę D na 80% otrzymujemy od słońca. Witamina ta jest syntetyzowana przez organizm człowieka pod wpływem promieniowania ultrafioletowego. Pozostałe 20% otrzymujemy z jedzenia. Witamina D jest bardzo ważna, ponieważ odpowiada za prawidłowy poziom wapnia we krwi i sprzyja jego wchłanianiu. Dobrze wpływa na układ odpornościowy i eliminuje reakcje alergiczne. Jest ona obecna w rybach, kurkach, grzybach i pieczarkach. Osobom będącym wegetarianami szczególnie zaleca się spożywanie witaminy D.
Witamina E jest silnym przeciwutleniaczem. Jej obecność w organizmie eliminuje wolne rodniki i stany zapalne. Witamina E odpowiada za krzepliwość krwi, działa odmładzająco na organizm człowieka. Znaczne ilości witaminy E można znaleźć w pomidorach, szpinaku, papryce, marchwi, porzeczkach, morelach, otrębach, płatkach owsianych, orzechach, kiełkach, oleju słonecznikowym.
Oprócz podstawowych ważnych witamin, do wzmocnienia układu odpornościowego potrzebne są inne składniki odżywcze w postaci kwasów tłuszczowych (omega-3, omega-6). Znajdują się one w orzechach włoskich, migdałach, orzechach laskowych, oleju lnianym, rzepakowym, sojowym, oliwie z oliwek, awokado, pestkach słonecznika i dyni.
Ważną rolę odgrywają również flawonoidy. Można je pozyskać z roślin: czerwonej papryki, cebuli, pomidorów, czosnku, brokułów, malin, truskawek, porzeczek i winogron.
Żelazo również jest bardzo ważne dla dobrej odporności i braku takiego stanu jak anemia. Żelazo znajduje się w zbożach, pietruszce, roślinach strączkowych.
Selen jest cenny, ponieważ ma właściwości przeciwzapalne i aktywuje układ odpornościowy. Selen znajduje się w zbożach, kukurydzy, czosnku i pomidorach.
Cynk odgrywa ważną rolę dla leukocytów krwi, wzmacnia funkcje ochronne organizmu, co zapobiega przedostawaniu się patogenów do organizmu. Jest również cenny ze względu na swoje właściwości przeciwutleniające. Cynk można uzyskać z fasoli, soczewicy, ciemnego pieczywa i roślin strączkowych.